فیلم Escape from the Planet of the Apes 1971

«تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از یک منظره می‌کشد.» واقعاً. حرف، حرف و باز هم حرف. بعد همه تصمیم می‌گیرند باز هم حرف بزنند — با وقفه‌ای برای کمی حرف بیشتر — پیش از آنکه بالاخره تصمیم بگیرند کمی دیگر هم حرف بزنند. احتمالاً زبان بازیگران بعد از پایان فیلم درد...

«تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از هنرمندی که تصویری از یک منظره می‌کشد.» واقعاً. حرف، حرف و باز هم حرف. بعد همه تصمیم می‌گیرند باز هم حرف بزنند — با وقفه‌ای برای کمی حرف بیشتر — پیش از آنکه بالاخره تصمیم بگیرند کمی دیگر هم حرف بزنند. احتمالاً زبان بازیگران بعد از پایان فیلم درد گرفته بود؛ بعضی‌ها از فشار تکراری فک به بیمارستان افتاده‌اند. فیلمی بسیار حرفی که ممکن است تماشاگران جوان‌تر را از دست بدهد. آن‌ها دوست ندارند نَنه‌پُرگوهایی را ۹۰ دقیقه تماشا کنند؛ جوانان می‌خواهند گوریل‌هایی با مسلسل ببینند. سکانس‌های زیادی از آدم‌هایی با موهای خاکستری و زردشده از سیگار که دور میزهای دههٔ ۱۹۷۰ حرف می‌زنند وجود دارد و حرکت چندانی در فیلم دیده نمی‌شود. کافی نبودن اکشنِ گوریل‌های روانی کاملاً حس می‌شود — این سه شامپانزه دست‌کم باید یکی دو گوریل دیوانه برای امنیت همراه خود می‌آوردند؛ اگر صندلی کم بود مطمئناً او با ایستادن هم موافقت می‌کرد. شاید می‌ترسیدند وقتی به ساحل رسیدند و دریچهٔ سفینه را باز کردند، لاک‌پشت‌ها، صدف‌ها و تختهٔ موج‌سواری برایان ویلسون گلوله‌باران شوند. — Potential Kermode --- دنباله‌ای بسیار خوب. «Escape from the Planet of the Apes» جای پیشرفت روشنی نسبت به (خوبِ) «Beneath the Planet of the Apes» دارد و چندان هم از نسخهٔ اصلی ۱۹۶۸ دور نیست. داستان تا حدی غیرمعمول است اما باورپذیر ساخته شده و پایان‌بندی واقعاً جالب و غیرمنتظره است. دیدن بازگشت Roddy McDowall به نقش خود از «Planet of the Apes» خوشحال‌کننده است و Kim Hunter هم بار دیگر حضور دارد. من از این دو شخصیت خوشم می‌آید و دیدن‌شان به‌عنوان «ستاره‌های» این سومین فیلم مجموعه لذت‌بخش بود. حالا به سوی «Conquest of the Planet of the Apes». --- به‌طریقی — دقیقاً چگونه نمی‌دانیم — اما کافی است بگوییم که کورنیلیوس (Roddy McDowall) و زایرا (Kim Hunter) موفق می‌شوند سفینه‌ای پیدا کنند و به گذشته سفر کنند: زمینی که انسان‌ها — در این‌جا مشخصاً جمعی از آمریکایی‌های نسبتاً ساده‌دل — بر قارهٔ خود فرمانروایی می‌کنند. وقتی از سفینه پیاده می‌شوند، باید آه تمام بیگانه‌هایی را بکشند که اولین دیدارشان از انسان، مردی با موهای فرِ زیاد و مغز کم است. آن‌ها به باغ‌وحش برده می‌شوند، با پرتقال (!) تغذیه می‌شوند و سپس تحت بررسی ریاست‌جمهوری قرار می‌گیرند که برایشان شهرت و توجه می‌آورد، اما آن‌ها را زیر نظرِ "دکتر هَسلین" (Eric Braeden) که نسبت به روایت برجستهٔ آن‌ها مشکوک می‌شود هم قرار می‌دهد — به‌خاطر بیاورید که در ۱۹۷۱ میمون‌ها نمی‌توانند حرف بزنند! وقتی معلوم می‌شود زایرا باردارِ یک «میمون‌کوچک» است، وضعیت برای مهمانان ما واقعاً خطرناک می‌شود؛ خوشبختانه آن‌ها در میان دانشمندانِ همراه مانند Dixon (Bradford Dillman) و Branton (Natalie Trundy) متحدانی دارند، پس شاید بتوانند از قفسِ زرق‌وبرق‌دارشان فرار کنند. داستان از تلاش سال پیش بهتر است: خط داستان قوی‌تر، پیام‌های اخلاقی در حدِ لازم هستند و دو بازیگر اصلی هم‌افزایی خوبی دارند. افکت‌های بصری مؤثرند و گرچه پایان‌بندی را خیلی دوست نداشتم، اما دست‌کم موضوعاتی برای اندیشیدن پیش می‌نهد. --- برعکس فیلم اول: پس از آنکه سفینهٔ تیلور در آب‌های نزدیک سواحل جنوب کالیفرنیا فرود می‌آید، مقامات نظامی از یافتن سه میمون لباس‌پوش (از جمله Roddy McDowall و Kim Hunter) در آن سفینه شگفت‌زده می‌شوند. در حالی که عده‌ای این شامپانزه‌های سخنگو را می‌پذیرند (Bradford Dillman, Natalie Trundy و Ricardo Montalban)، کسانی هم آن‌ها را تهدیدی برای بشریت می‌بینند (Eric Braeden). «Escape from the Planet of the Apes» با جابه‌جا کردن وضعیتِ فیلم‌های قبلی، داستان را جالب نگه می‌دارد. هرچند این کار از رمزآلودیِ ذاتی آن فیلم‌ها می‌کاهد، تماشای دنیای مدرن از منظر زایرا و کورنیلیوس و نگرانی بابت آزار و پی‌گیری آن‌ها سرگرم‌کننده است. عده‌ای میزان کمدی فیلم را بیش از حد می‌دانند؛ طنزِ موجود عمدتاً حول زایرا می‌چرخد، اما شخصیت بذله‌گو و طنازِ او مشابه فیلم‌های قبلی است و اغراق‌شده نیست؛ تنها تفاوت این است که اکنون او به‌همراه کورنیلیوس محوریت داستان را در اختیار دارد. Natalie Trundy در زمان فیلم‌برداری ۳۰ ساله و بسیار دوست‌داشتنی بوده و در هر چهار دنباله حضور داشته، اگرچه در نقش‌های مختلف. این امر تا حدی به ازدواج او با تهیه‌کنندهٔ Arthur P. Jacobs بازمی‌گردد که حقِ اقتباس رمان «Planet of the Apes» را در ۱۹۶۳ خرید و پنج فیلم این مجموعه را به نمایش گذاشت. بودجهٔ هر یک از چهار دنباله به‌مرور کمتر از فیلم قبلی شد که به مشکلات مالی 20th Century Fox در آن زمان مربوط بود. آخرین فیلم («Battle for the Planet of the Apes») کمترین بودجه را داشت و از نظر تکنیکی ضعیف‌تر به‌نظر می‌رسد، اما من قصه و شخصیت‌هایش را بیشتر از این فیلم دوست داشتم. ترتیب موردعلاقه‌ام از بهترین به ضعیف‌تر: «Planet»، «Beneath»، «Battle»، «Escape» و «Conquest». مدت زمان: ۱ ساعت و ۳۸ دقیقه. فیلم در لس‌آنجلس و مناطق اطراف فیلم‌برداری شده است. نمره: B / B-