فیلم Easy Rider 1969

در جستجوی آزادی اگر از جنبش ضدفرهنگی اواخر دههٔ ۶۰ و اوایل دههٔ ۷۰ و همهٔ آنچه همراهش بود (هیپی‌ها، مواد مخدر، شنا به‌صورت برهنه، روابط آزاد و کومون‌ها) خوشتان نمی‌آید، پیشنهاد می‌کنم از تماشای «ایزی رایدر» خودداری کنید. برای بقیه، این فیلم یک اثر دوره‌ای برجسته از اواخر دههٔ ۶۰ (ساخته‌شده در ۱۹۶۸) است که به‌شیوه‌ای عمیق به ماهیت آزادی و جست‌وجوی آن می‌پردازد. پیتر فوندا...

در جستجوی آزادی اگر از جنبش ضدفرهنگی اواخر دههٔ ۶۰ و اوایل دههٔ ۷۰ و همهٔ آنچه همراهش بود (هیپی‌ها، مواد مخدر، شنا به‌صورت برهنه، روابط آزاد و کومون‌ها) خوشتان نمی‌آید، پیشنهاد می‌کنم از تماشای «ایزی رایدر» خودداری کنید. برای بقیه، این فیلم یک اثر دوره‌ای برجسته از اواخر دههٔ ۶۰ (ساخته‌شده در ۱۹۶۸) است که به‌شیوه‌ای عمیق به ماهیت آزادی و جست‌وجوی آن می‌پردازد. پیتر فوندا و دنیس هاپر در نقش وایات و بیلی بازی می‌کنند؛ دو هیپی که با موتور از لس‌آنجلس به نیواورلئان می‌روند تا در ماردی گراس شرکت کنند. در طول مسیر مناظری زیبا، یک کومون، زندان، دوستان جدید، دشمنان غیرمنتظره، حجم زیادی مواد مخدر و در پایان یک روسپی‌خانه را تجربه می‌کنند. جک نیکلسون به‌عنوان یکی از دوستانی که با آن‌ها آشنا می‌شوند برجسته است؛ کارن بلک و تونی بیسل در نقش دو روسپی در نیواورلئان ظاهر می‌شوند. آنچه «ایزی رایدر» را متمایز می‌کند این است که این فیلم فراتر از یک ماجرای جاده‌ای ساده با طعم و بوی وسترن مدرن (یعنی کابوی‌ها روی «اسب‌های» موتوری) است. فیلم عمق دارد که آن را از فیلم‌های معمولِ موتورسواری آن دوره جدا می‌کند. در واقع موضوع اصلیِ آن، آزادی یا فقدان آن است. وایات و بیلی تا حدی درک و تلاشی برای رسیدن به آزادی دارند، اما به‌طرز تلخی آن‌قدر در بند خواسته‌های نفسانی و اعتیادهای در حال رشد خود گرفتارند که نهایتاً فقط بخش کوچکی از آزادی را به‌دست می‌آورند. وایات نزدیک پایان فیلم با اندوه می‌گوید: «ما اشتباه کردیم؛ واقعاً اشتباه کردیم»، چون درمی‌یابد آزادی از میان انگشتان‌شان مانند آب لغزیده است. شخصیت جورجِ نیکلسون بیشتر متوجه اوضاع است، اما او هم مسائل و بارهای خود را دارد. هیپی‌های کومون ظاهراً از قید و بندهای جامعه گریخته‌اند، اما برای چه؟ دلیلی وجود دارد که کومون‌ها هرگز در آمریکا چندان رایج نشدند و فیلم نشان می‌دهد چرا. در مصاحبه‌ای با رولینگ استون در اوایل دههٔ ۷۰، فوندا اشاره کرد که وایات نماد همهٔ کسانی است که فکر می‌کنند می‌توان آزادی را خرید، یا از طریق چیزهایی مثل عبور از کشور با موتور یا کشیدن ماری‌جوانا آزادی پیدا کرد. او اعتراف کرد که «ایزی رایدر» در واقع دربارهٔ فقدان آزادی در تمدن مدرن غرب است. وایات و بیلی اشتباه می‌کنند. بنابراین منطقی‌ترین کاری که نویسندگان (فوندا و هاپر) می‌توانستند در پایان انجام دهند همان بود که انجام دادند (نمی‌خواهم اوج داستان را لو بدهم). به نوعی آن‌ها در حال خودتخریبی بودند، چیزی که فوندا آن را معادل کاری می‌دانست که آمریکا دارد انجام می‌دهد. او گفت که بینندگان اغلب نسبت به پایان فیلم با تأسف واکنش نشان می‌دهند و می‌گویند «نگاه کنید به آن روستایی‌های وحشتناک، بلا و بلا»، اما «ایزی رایدر» به‌گفتهٔ او اصطلاحی جنوبی است برای مرد همراهِ یک روسپی — نه دلالِ روسپی‌ها، بلکه کسی که با او زندگی می‌کند؛ کسی که «سواری آسان» دارد. و او مدعی شد که همین سرنوشت آزادی در آمریکا شده است — آزادی به‌نوعی روسپی شده و ما هم سواری آسان را انتخاب کرده‌ایم. پس پاسخ چیست؟ پاسخ آنجاست و نسبتاً واضح است، اما من آن را به‌صورت آماده به کسی تحویل نمی‌دهم. بیابید و خواهید یافت. این مطلب ممکن است دفعهٔ بعد که فیلم را دیدید به فکر شما غذا دهد. برخی تماشاگران مدرن با اختلال توجه، فیلم را خسته‌کننده می‌دانند، اما من از ابتدا تا انتها آن را به‌طرز عجیبی گیرا می‌یابم. اوج داستان همزمان ناگهانی، قدرتمند، تکان‌دهنده و ماندگار است. مدت زمان فیلم ۱ ساعت و ۳۵ دقیقه است و در کالیفرنیا، آریزونا، نیومکزیکو، یوتا (درهٔ مونومنت) و لوئیزیانا فیلم‌برداری شده است. نمره: A