فیلم Jubal 1956

«گاهی فکر می‌کنم گفتن اینکه خداوند آدم‌ها را آفریده، کم‌لطفی در حق اوست.» Jubal به کارگردانی دِلمر دیویز و بر اساس رمان Paul Wellman با اقتباس دیویز و راسل اس. هیوز ساخته شده است. در این فیلم گلن فورد، ارنست بورگنین، رود استایگر، چارلز برانسون، والی‌ری فرنچ و فلیسیا فار بازی دارند. موسیقی را دیوید راکسین ساخته و فیلم‌برداری بر عهده چارلز لاوتون جونیور بوده است....

«گاهی فکر می‌کنم گفتن اینکه خداوند آدم‌ها را آفریده، کم‌لطفی در حق اوست.» Jubal به کارگردانی دِلمر دیویز و بر اساس رمان Paul Wellman با اقتباس دیویز و راسل اس. هیوز ساخته شده است. در این فیلم گلن فورد، ارنست بورگنین، رود استایگر، چارلز برانسون، والی‌ری فرنچ و فلیسیا فار بازی دارند. موسیقی را دیوید راکسین ساخته و فیلم‌برداری بر عهده چارلز لاوتون جونیور بوده است. این تولید کلمبیا پیکچرز در قالب سینمااسکوپ و تکنیکالر فیلم‌برداری شده و لوکیشن اصلی در جکسون هول، رشته‌کوه‌های گرند تتون در وایومینگ قرار دارد. خلاصه داستان: جوبال تروپ (فورد) در بیابان ناتوان پیدا شده و در یک مزرعه نزدیک به صاحب آن، شپ هورگان (بورگنین)، پناه داده می‌شود. شپ از بهبودی جوبال مراقبت می‌کند و او را به عنوان عضوی از تیم مزرعه به‌کار می‌گیرد. این انتصاب با مخالفت مرد شماره یک مزرعه، پینکی (استایگر)، روبه‌رو می‌شود، اما شپ اصرار دارد و جوبال به‌زودی ارزش خود را ثابت می‌کند. رابطه شپ و جوبال خوب پیش می‌رود، اما مشکل از زمانی آغاز می‌شود که زنش، می (وانیلی فرنچ)، نسبت به جوبال علاقه‌مند می‌شود. این موضوع خشم پینکی را شعله‌ور می‌کند و طوفانی از حسادت و دشمنی را به پا می‌کند که برای تقریباً همه دردسرآفرین می‌شود. نقد و تفسیر: Jubal را اغلب با نمایشنامهٔ شکسپیر، اتللو، مقایسه می‌کنند؛ اگرچه این قیاس چاپلوسانه است، بهتر است زیاد روی آن تأکید نکنیم. فیلم و سازندگانش به‌خاطر خلق یک وسترن بزرگسالانهٔ فشرده، پرتنش و دقیق، شایستهٔ تحسین‌اند. فیلم براساس شخصیت‌هایی حرکت می‌کند که در شبکه‌ای از حسادت و احساسات سرکوب‌شده گرفتار شده‌اند و دیویز—که در آثارش بُعد روان‌شناختی را وارد روایت می‌کند—دانش خوبی از نیاز این نوع داستان به پرهیز از خشونتِ بی‌جهت برای تندتر کردن ریتم دارد. او فیلم را با دقت زمان‌بندی می‌کند، تنش را تا حد انفجار بالا می‌برد و سپس خشم انباشته را بر تماشاگران رها می‌سازد؛ و حتی در آن نقاط حساس، درست تصمیم می‌گیرد که همه‌چیز را روی پرده نشان ندهد—نتایجی که در بسیاری موارد مؤثرتر از نمایش مستقیم بودند (دو نما در پایان فیلم فراموش‌نشدنی‌اند). این درام انسانی پرتنش در برابر منظره‌های باشکوهی به تصویر درآمده است. دیویز و لاوتون جونیور از ظرفیت‌های سینمااسکوپ و تکنیکالر به‌خوبی استفاده کرده‌اند و قاب عریض را با کوه‌های باشکوه، جنگل‌های شیب‌دار و تپه‌های چمن‌پوش پر کرده‌اند. لوکیشن گرند تتون پیش‌تر در وسترن‌های برجسته‌ای همچون The Big Trail، The Big Sky و به‌طور مشهور در Shane استفاده شده بود و بعدها هم در Dances with Wolves نقشی مهم ایفا کرد. همهٔ این جلوه‌های بصری با موسیقیِ راکسین تقویت شده‌اند؛ ملودی‌های ملایم برای رابطهٔ لطیف جوبال و نائومی و تم‌هایی پرشتاب برای سکانس‌های گروه سوار، که کاملاً با فضای داستان هم‌خوانی دارند. بازی‌ها نیز در خور ستایش‌اند. فورد در نقش مرد آواره و احساسات‌پنهان—جوبال—بازی‌ای کم‌گفتار اما پرشدت ارائه می‌دهد و در آغاز رازآلودی شخصیت را به‌خوبی حفظ می‌کند. بورگنین، تنها یک سال پس از دریافت اسکار برای Marty، مقابل خونسردی فورد در نقش شپ، تضاد مناسبی ایجاد می‌کند: برون‌گرا، درشت و گاه زبر اما در زیر آن سر و صدای ظاهری، مردی صادق و مهربان است. در میان این دو، استایگر نقش پینکی را با روش بازیِ متفاوتش برجسته می‌کند؛ پینکی تیره‌مزاج، حیله‌گر و لحظه‌ای تا آستانهٔ روان‌پریشی فاصله دارد. استایگر و دیویز بر سر نحوهٔ اجرای این نقش اختلاف داشتند—دیویز می‌خواست شخصیتی آرام‌تر مشابه فورد باشد، اما استایگر نقش را تلخ و چون فنری فشرده بازی کرد و در نهایت بازیگر نظرش را تحمیل کرد. والی‌ری فرنچ در تکنیکالر بسیار زیباست و با وجود لهجهٔ محسوس، نقش زن جذاب و آتشین را خوب ایفا می‌کند. فلیسیا فار در نقش مقابل، با چهره‌ای موقر و معصوم‌تر، کمی کم‌استفاده شده اما تعاملش با فرنچ تأثیرگذار است. چارلز برانسون به‌عنوان رَب، دوست وفادار جوبال، با نوعی مردانگی آرام بازی می‌کند که بعدها به امضای او تبدیل شد. از دیگر بازیگران مکمل می‌توان به نوح بری جونیور، جان دیِرکس و جک ایلم اشاره کرد که هرکدام ارزش افزوده‌ای به فیلم می‌آورند. جمع‌بندی: Jubal فیلمی بسیار خوب است که ارزش دیدن دارد، به‌ویژه برای علاقه‌مندانی که دنبال بهترین‌های موج وسترن‌های بزرگسالانهٔ دههٔ ۱۹۵۰ هستند. این فیلم داستانی محکم و کارگردانی دقیق دارد که با بازی‌های گروهی قوی و عکاسی بی‌نظیر همراه شده است. ۸.۵/۱۰ نکتهٔ تکمیلی: اگرچه ممکن است گلن فورد همیشه بازیگرِ مورد علاقهٔ همه نباشد، او در اینجا نقش جوبال را محکم و باورپذیر بازی می‌کند؛ فرنچ در نقشی چالشی‌تر و بازیگوشانه‌تر ظاهر شده که معمولاً در وسترن‌ها برای زنان کمتر پیش می‌آید و در مقابل شرارتِ پینکی و مهربانیِ فورد تاثیر خوبی می‌گذارد. فیلم علاوه بر صحنه‌های اکشن، از لایه‌ای از تفکر و ظرافت موضوعی هم بهره‌مند است—داستانی دربارهٔ حسادت، شهوت و حسادت متقابل که با تصویری بزرگ و تدوین دقیق روایت می‌شود.