فیلم کره ای Glory Day 2015

بالاخره تقصیر کار کیه؟ دوباره برگشتم برای نقد یک فیلم کره‌ای. صدها فیلم کره‌ای دیده‌ام، اما به ندرت داستانی دربارهٔ جوانان مثل این دیده‌ام — یا دست‌کم نه در مدت‌ها. داستان جذاب است؛ فیلم‌نامه و کارگردانی اثر از ساخته‌های اولین‌بار یک فیلم‌ساز تازه‌کارند. اولین برداشتم این بود که این نسخهٔ کره‌ایِ «بازجویی» است؛ تقریباً شبیه بود، اما خشونت کم‌تری داشت. این‌گونه فیلم‌ها ممکن است برای برخی...

بالاخره تقصیر کار کیه؟ دوباره برگشتم برای نقد یک فیلم کره‌ای. صدها فیلم کره‌ای دیده‌ام، اما به ندرت داستانی دربارهٔ جوانان مثل این دیده‌ام — یا دست‌کم نه در مدت‌ها. داستان جذاب است؛ فیلم‌نامه و کارگردانی اثر از ساخته‌های اولین‌بار یک فیلم‌ساز تازه‌کارند. اولین برداشتم این بود که این نسخهٔ کره‌ایِ «بازجویی» است؛ تقریباً شبیه بود، اما خشونت کم‌تری داشت. این‌گونه فیلم‌ها ممکن است برای برخی مخاطبان آزاردهنده باشند، به‌خاطر غلبهٔ حس منفی یا شکنجه‌ها. اگر فیلم Brokedown Palace را دیده باشید، تا حدی منظورم را می‌فهمید؛ فیلم‌های مشابه دیگری هم هست که ممکن است با آن‌ها آشنا باشید. روایت فیلم خطی و ساده نیست و اغلب برای روشن شدن داستان، به گذشتهٔ نزدیک بازمی‌گردد. همه‌چیز از تعقیب چهار دوست توسط پلیس در یک خیابانِ تاریکِ شبانه آغاز می‌شود. ظاهراً هیجان‌انگیز است، اما واقعاً این‌طور نبود، چون داستان خیلی زود پیچشی به خود می‌گیرد: یکی از آن‌ها دچار سانحه می‌شود و فرارِ آن‌ها به پایان می‌رسد. حالا دستگیرشده‌اند و فیلم آرام‌آرام فاش می‌کند چرا از پلیس فرار می‌کردند. بازجویی‌ای کند آغاز می‌شود و در این میان زندگی هر یک از چهار پسر به مختصر شرح گذاشته می‌شود: زندگی‌شان پیش از این، خانواده، موقعیت اجتماعی و دلیل این‌که به شهر دیگری آمده‌اند. فیلم به‌صورت عمیق به زندگی تک‌تک شخصیت‌ها نمی‌پردازد، بلکه حول معمای مرکزی که فیلم با آن سر و کار دارد می‌چرخد. در عوض، قدرت دوستیِ آن‌ها را نشان می‌دهد: وقتی یکی‌شان به‌شدت زخمی می‌شود، چگونه پای هم می‌ایستند و از هم دفاع می‌کنند. آن‌ها تلاش می‌کنند واقعیت را به پلیس توضیح دهند و والدینشان هم وارد ماجرا می‌شوند تا آن‌ها را آزاد کنند، اما ظاهراً چیزی جواب نمی‌دهد. فیلم در همین فضا پیش می‌رود تا این‌که در مقطعی، وفاداری و پیوندِ طولانی‌مدتِ بینشان مورد آزمون قرار می‌گیرد و از آنجا فیلم به سوی یک نتیجهٔ تا حدی احساسی هدایت می‌شود. «دیگه از حقیقت طفره نرو! ما بهشون می‌گیم واقعاً چه اتفاقی افتاد.» فرقی نمی‌کند سازنده کی باشد — تازه‌کار یا کارکشته، بودجه کم یا زیاد، بازیگران شناخته‌شده یا نه — اغلب فیلم‌های کره‌ای یک حال و هوای مشترک دارند: هر داستان و وضعیتی طوری پرداخته می‌شود که تا مدت‌ها در ذهن می‌ماند. این فیلم نمونه‌ای از همین بافت است: داستان ساده‌ای دارد و بیشترِ پیش‌آمدها صرفاً بازگشت به چند ساعت قبل برای آشکارکردن بخش‌های مهم‌اند؛ خبری از پیچش بزرگِ شوکه‌کننده که همه‌چیز را زیر و رو کند نیست، اما فیلم یک پیچش دارد که آن را به سمت جنبهٔ احساسی می‌برد. از نظر احساسات، فیلم آن غم‌انگیزیِ مرسومی که انتظار داشتم نیست؛ راستش من آماده بودم تا با کلیشه‌ها کنار بیایم، اما سازندگان می‌دانستند مخاطب چنین انتظاری دارد و به همین خاطر پایانِ داستان طور دیگری رقم خورد. از نگاه من این فیلم نه تنها دست‌کم‌گرفته نشده، بلکه یک فیلم قابل‌توجه و نادیده‌مانده است. بله، حرکت روایت آهسته است، اما همین ریتم به نفع فیلم تمام می‌شود. همهٔ بازیگران اصلی خوب‌اند، حتی کسانی که نقش‌های کوچک‌تری دارند. برای چنین درامی جای تعجب است که مدتِ فیلم تنها حدود ۹۰ دقیقه است؛ چون معمولاً طول میانگین فیلم‌های کره‌ای نزدیک به دو ساعت است یا کمی بیشتر. نقدهای منفی‌ای هم خوانده‌ام، اما برای فهم کامل باید خوب تمرکز کرد؛ مسئله پیچیده‌ای نیست، فقط تماشای بدون مزاحمت این فیلم نشان می‌دهد مشکل خاصی وجود ندارد. روایت پر از اکشن یا صحنه‌های بدلکاری نیست؛ همه‌چیز گفت‌وگو و بازجویی و درام است. نکتهٔ مهم این است که هر رویدادی که می‌توانست معما را حل کند، به‌گونه‌ای نگه داشته شده تا فیلم از منظر دنیای واقعی حرفش را بزند — خصوصاً تصویرِ از خودراضیِ بعضی از پلیس‌ها و والدینِ که با وسایل خودشان تلاش به نجات فرزندان می‌کنند. این حقیقت تلخ به‌خوبی در نمایش سینمایی به تصویر کشیده شده است. اگر از من می‌پرسید، قطعاً پیشنهاد می‌کنم آن را ببینید. امتیاز: 8/10