فیلم The Fall of the Roman Empire 1964

در دل جنگل‌های یخ‌زدهٔ آلمان با سزار مارکوس آئورلیوس (آλεκ گینس) روبه‌رو می‌شویم، مردی که بیمار است و می‌داند به زودی پیش خدایانش خواهد رفت و نمی‌خواهد پسرش کومودوس (کریستوفر پلامر) را به امپراتوری بسپارد. او ترجیح می‌دهد تخت و تاج به دوست کودکی‌اش و فرماندهٔ امپراتوری، لیویوس (استیفن بوید)، برسد. این اعلام، لیویوس را در دوراهی بزرگی قرار می‌دهد، دوراهی‌ای که عشقش به شاهزاده‌خانم...

در دل جنگل‌های یخ‌زدهٔ آلمان با سزار مارکوس آئورلیوس (آλεκ گینس) روبه‌رو می‌شویم، مردی که بیمار است و می‌داند به زودی پیش خدایانش خواهد رفت و نمی‌خواهد پسرش کومودوس (کریستوفر پلامر) را به امپراتوری بسپارد. او ترجیح می‌دهد تخت و تاج به دوست کودکی‌اش و فرماندهٔ امپراتوری، لیویوس (استیفن بوید)، برسد. این اعلام، لیویوس را در دوراهی بزرگی قرار می‌دهد، دوراهی‌ای که عشقش به شاهزاده‌خانم لوچیلا (سوفیا لورن) هم بر پیچیدگی آن می‌افزاید. با دخالت یک سیب و یک چاقوی نامطمئن، اوضاع به اوج می‌رسد و آنچه در ظاهر تصمیمی شرافتمندانه بود، به زودی به ضرر لیویوس تمام می‌شود، زیرا آن رئیس جدید دقیقاً همان بدی‌هایی را دارد که پدرش از آن می‌ترسید. امپراتوری در جبهه‌های متعدد درگیر است و پادشاه فریبکار ارمنستان، سوهاموس (عمر شریف)، در شرق نقشه می‌چیند — اکنون او با لیویلا ازدواج کرده و به نظر می‌رسد برای نجات رم از تهدیدات داخلی و خارجی، نبردی بزرگ لازم است. فیلم از نظر تصویری چشم‌نواز و با صحنه‌آرایی باشکوهی ساخته شده؛ هم در به تصویر کشیدن طبیعت وحشی و هم در تجمل دربار امپراتوری، دقت زیادی دیده می‌شود. گروه بازیگران ستاره‌ای دیگری چون جیمز میسون، آنتونی کوایل (با کمی بازی خشک) و حضور کوتاه مل فرر هم به رنگ و بوی اثر می‌افزایند، اما حجم نوشته‌ها و دیالوگ‌ها سرعت فیلم را کند کرده است — گفت‌وگوها زیاد و حرکت و اکشن کم است. با این حال، زمانی که فیلم پرهیجان می‌شود، صحنه‌های نبرد عظیم با فیلم‌برداری استادانهٔ رابرت کراسکر فوق‌العاده‌اند. در نهایت اما کل اثر کمتر از مجموع اجزایش می‌نماید؛ هرچند زیباست، سوفیا لورن چندان به نظر علاقه‌مند به رویدادها نمی‌آید. شاید نتوان زیاد از سه ساعت مدت زمان فیلم کاست و تفاوتی ایجاد کرد؛ مشکل این است که فیلم به اندازهٔ کافی در اغلب لحظات عمل نمی‌کند.