فیلم The Ten Commandments 1923

در واقع دو داستان جداگانه را شاهدیم که هم درخشش بلندپروازانهٔ سسیل بی. دمیل را نشان می‌دهد و هم ناتوانی کامل او در خلاصه‌سازی! بخش اول، کتاب‌های خروج و لاویان از عهد عتیق را بازمی‌گوید — داستان موسی که بردگان را از زندگی تا حدی خشونت‌آمیز در مصر رهانده و ده فرمان را به آنان می‌دهد در حالی که سازهٔ عظیم خیمه‌گاه را می‌سازند. بخش...

در واقع دو داستان جداگانه را شاهدیم که هم درخشش بلندپروازانهٔ سسیل بی. دمیل را نشان می‌دهد و هم ناتوانی کامل او در خلاصه‌سازی! بخش اول، کتاب‌های خروج و لاویان از عهد عتیق را بازمی‌گوید — داستان موسی که بردگان را از زندگی تا حدی خشونت‌آمیز در مصر رهانده و ده فرمان را به آنان می‌دهد در حالی که سازهٔ عظیم خیمه‌گاه را می‌سازند. بخش دوم، کاربرد امروزی فرمان‌ها را نشان می‌دهد و آن‌ها را بر خانواده‌ای در آمریکا در دههٔ ۱۹۲۰ عرضه می‌کند؛ دو برادر که برای جلب توجه یک دختر با هم رقابت می‌کنند، یکی در پی شهرت و ثروت و دیگری به دنبال زندگی آرام‌تر است. هر دو داستان بر اهمیت فرمان‌ها به‌عنوان اصول پایه‌ای شرافت و ارزش‌های انسانی پافشاری دارند و از تحمیل مجازات‌های سخت بر خاطیان ابایی ندارند. بخش نخست دارای موسیقی عالی و برای زمان خود جلوه‌های ویژهٔ نسبتاً چشمگیری است — به‌ویژه صحنهٔ شکافته شدن دریای سرخ. بخش دوم کمتر تأثیرگذار است و بیشتر شبیه قصه‌ای کمی بیش‌ازحد اخلاقی‌گرایانه دربارهٔ طمع و حرص است که آن زمان هم (و حالا هم) چندان نامتداول نبود. بودجهٔ فیلم — حدود ۱٫۸ میلیون دلار — برای آن زمان عظیم بود و عظمت فیلم‌برداری، تعداد بازیگران فرعی و مقیاس صحنه‌ها در بخش اول تأثیرگذار و متقاعدکننده است؛ بازیگری اما در پردهٔ دوم کمی بیشتر خودنمایی می‌کند — ریچارد دیکس و راد لا روک برادران را خوب بازی می‌کنند و نیتا نالدی به‌عنوان شخصیت اغواگر با تبار اروپایی-آسیایی «سالی لانگ» می‌درخشد. مانند بسیاری از فیلم‌های صامت، همه‌چیز در چهره‌ها است — و این یکی ناامیدکننده نیست — اگرچه گاه‌گاهی ژست‌ها و اداهای نمایشی کمی اغراق‌آمیز به‌نظر می‌رسد. در مجموع شاید نسخهٔ ۱۹۵۶ ساختهٔ دمیل را کمی بیشتر بپسندم، اما اختلاف ناچیز است و اگر دو ساعت و ربع وقت آزاد دارید، این فیلم نمونهٔ برجسته‌ای از سینمای باشکوه ساختهٔ یک کارگردان دوراندیش است.