فیلم Ace in the Hole 1951

امروز داستان خوبیست؛ فردا حتی یک ماهی را هم با آن می‌پیچند. «آس در آستین» به کارگردانی بیلی وایلدر است؛ فیلمنامه را وایلدر همراه با لِسر سیمولز، والتر نیومن و ویکتور دسنی نوشته‌اند. در این فیلم کرک داگلاس، جان استرلینگ، باب آرتور، پورتر هال و ریچارد بنی‌دیکت ایفای نقش می‌کنند. موسیقی اثر از هوگو فریدهوفر و فیلم‌برداری از چارلز لنگ جونیور است. داستان دربارهٔ چاک تتوم (داگلاس)،...

امروز داستان خوبیست؛ فردا حتی یک ماهی را هم با آن می‌پیچند. «آس در آستین» به کارگردانی بیلی وایلدر است؛ فیلمنامه را وایلدر همراه با لِسر سیمولز، والتر نیومن و ویکتور دسنی نوشته‌اند. در این فیلم کرک داگلاس، جان استرلینگ، باب آرتور، پورتر هال و ریچارد بنی‌دیکت ایفای نقش می‌کنند. موسیقی اثر از هوگو فریدهوفر و فیلم‌برداری از چارلز لنگ جونیور است. داستان دربارهٔ چاک تتوم (داگلاس)، روزنامه‌نگار سابق شهر بزرگ است که اکنون در یک روزنامهٔ دورافتاده در آلبوکرکی کار می‌کند. وقتی در مسیر رفتن به یک گزارش روزمره با مورد مردی که در غاری گرفتار شده برخورد می‌کند، فرصتی برای احیای حرفه‌اش و بازگشت به صف اول رسانه‌ها می‌یابد. اما ماجرا خیلی زود به یک سیرک رسانه‌ای خارج از کنترل تبدیل می‌شود. فیلم تا حدی از فاجعهٔ واقعی فلویید کالینز در سال ۱۹۲۵ الهام گرفته است و وایلدر در اوج تیزبینی و طنز تلخ قرار دارد. فیلم هنگام اکران شکست خورد؛ ظاهراً تماشاگران آن زمان آمادهٔ تماشای تصویری بی‌رحمانه و بی‌پرده از سقوط روح انسان نبودند. اما امروز «آس در آستین» به‌عنوان یکی از بهترین بیان‌ها دربارهٔ مکانیسم‌های رسانه‌ای و خطای انسانی که عطش برای تماشای بدبختی را تغذیه می‌کند، پابرجاست. داگلاس یکی از بهترین و تکان‌دهنده‌ترین اجراهایش را ارائه می‌دهد و چاک تتوم را با طعمی نفرت‌انگیز از تکاپوی رسانه‌ای به تصویر می‌کشد. در سکانس‌های دلخراش که تتوم با لئو مینوستا (بنی‌دیکت که احساسات را برمی‌انگیزد) صحبت می‌کند و به او دلداری می‌دهد که همه‌چیز درست خواهد شد، تماشاگر عمداً در این تبانی شریک احساس می‌شود. لئو همسرش لورِین را بسیار دوست دارد؛ اما لورین (استرلینگ) با اجرای ظریف و سردش، تلاطمِ درونی خالی را پنهان می‌کند؛ او مدتی است که می‌خواهد از این وضعیت خارج شود، اما زیر فشار تتوم می‌ماند و برای بهره‌برداری مالی از رنج همسرش، در کنار او می‌ماند. به‌سرعت این شهرک کوچکِ بی‌اهمیت رونق می‌گیرد؛ دکه‌ها شلوغ می‌شود و روزنامه‌ها فروش می‌روند؛ اتحاد تتوم و لورین پیوندی است ساخته‌شده در جهنم. دیالوگ‌ها به سبک نوآر تیز و گزنده‌اند و حتی طنز معمول وایلدر هم به‌طرزی هوشمندانه در پس‌زمینه جا خوش کرده است. وقتی بهره‌کشی به اوج می‌رسد و ریاکاری طبیعت انسان آشکار می‌شود، «آس در آستین» خود را به‌عنوان داستانی بی‌رحم نشان می‌دهد که برای تماشاگرانی که به سایه‌های تیرهٔ آنچه وایلدر به آن می‌پردازد علاقه دارند، سفر جذابی است. یک تغییر ناگهانی و بزرگ در رفتار شخصیت اصلی در پایان ممکن است کمی نامتناسب با آنچه پیش از آن دیده‌ایم به نظر برسد، اما پایان کاملاً نوآری فیلم را به اثری نزدیک به شاهکار از سوی استادی واقعی تبدیل می‌کند. «آس در آستین» همچنان در مقام یک کلاس درس در بدبینی ایستاده است، حتی اگر دنیایی که نشان می‌دهد امروز به‌طرز چشمگیری تغییر کرده باشد. کرک داگلاس اجرای برجسته‌ای از چاک تتوم ارائه می‌دهد: روزنامه‌نگاری رسوا که گرفتار ویرانی حرفه‌ای است و گرفتار شدن مردی در یک آلونک صخره‌ای را به نمایشی رسانه‌ای حساب‌شده بدل می‌کند. کارگردانی وایلدر تیز، کنترل‌شده و بی‌رحم است؛ فیلم با دقت مردی که طنابی را محکم می‌کند حرکت می‌کند. آنچه امروز کمتر قابل‌پذیرش به‌نظر می‌رسد، خود ایدهٔ روندهای طولانی‌مدت دستکاری خبری است. در دورانی که هوش مصنوعی محتوا تولید می‌کند و تعداد معدود خبرنگاران میدانی هم دیگر فرصت صبر و زمانِ طولانی که تتوم سرد و محاسبه‌گرانه از آن بهره می‌برد را ندارند، مکانیک‌های دستکاری او به‌نظر بقایایی از صنعتی دیگر می‌آیند. روند کند و تدریجی تتوم برای کنترل روایت و ماندن در نقطهٔ حادثه، دیگر متعلق به چشم‌اندازی از رسانه‌هاست که دیگر وجود ندارد؛ چرخهٔ خبری امروز این شکیبایی را نمی‌پذیرد؛ توجه‌ها در عرض ساعت‌ها جا‌به‌جا می‌شود، نه هفته‌ها. با این حال فیلم به‌عنوان مطالعه‌ای دربارهٔ بی‌اخلاقی سیستماتیک پایدار است. تتوم موتور اصلی است، اما تنها نیست: کلانتر از فرصت سیاسی بهره می‌برد، همسر لئو از جمعیت سود می‌برد، عموم تماشاگر سرگرمی می‌خواهند. همه هم‌دست می‌شوند و همه سود می‌برند، و مرد داخل غار کم‌اهمیت‌ترین نفر در تراژدی خودش می‌شود. وایلدر می‌فهمد که فساد یک انحراف نیست؛ همکاری سازمان‌یافته‌ای است که همه در آن ذی‌نفع‌اند—درک او از این نکته حتی امروز هم تازه و نگران‌کننده باقی مانده است. دیدن «آس در آستین» به‌خاطر اجرای سوزان داگلاس و تسلط وایلدر بر فنون سینما ارزشمند است. هشدارهای مشخص فیلم دربارهٔ وضعیت روزنامه‌نگاری ممکن است از دورانی دور ارسال شده به‌نظر برسند، اما محکومیت گسترده‌اش نسبت به فرصت‌طلبی، همدستی و اشتیاق انسان به نمایش و تماشا همچنان تیز و تکان‌دهنده است.